بلاگ

درباره تاریخچه شیرینی پزی و قدمت آن در ایران

شیرینی پزی

شیرینی پزی یکی از هنرهای جذاب و محبوب است که اغلب طرفداران زیادی دارد. در واقع زمانی که شما به پختن شیرینی علاقه داشته باشید حتی با وسایل ساده و دم دست نیز می توانید در خانه شیرینی های خوشمزه و ساده ای درست کنید.

آرد، شکر و روغن از مواد اصلی هستند که در تهیه شیرینی مورد استفاده قرار می گیرند. هرکدام از این مواد در هر خانه ای وجود دارد و با داشتن چنین امکانات ساده ای هم می توان شیرینی های متنوعی پخت. شیرینی پزی قدمت طولانی دارد و از گذشته تا به الان این هنر در میان مردم کشورمان رواج دارد. برای کسب اطلاعات بیشتر در رابطه با تاریخچه شیرینی پزی به شما پیشنهاد میکنیم با ما همراه شوید.

شیرینی پزی یک هنر در کنار خلاقیت

شیرینی پزی یک هنر اصیل

هنر شیرینی پزی

شیرینی پزی یکی از هنرهای اصیل بوده که قدمت طولانی دارد. ذوق شیرینی پزی را می توان در لابه لای طعم آن چشید. این هنر تنها مختص خانم ها نیست بلکه اکثر اقایان نیز به این هنر علاقمند هستند و در این حرفه فعالیت می کنند.

هنر شیرینی پزی در واقع با کمی خلاقیت همراه است. خلاقیت در کنار پخت شیرینی منجر به پخت یک شیرینی با طعم فوق العاده می شود. اگر نگاهی به ویترین فروشگاه های قنادی بندازیم، شیرینی ها متنوع و خوشمزه ای در ویترین فروشگاه خودنمایی می کنند.مانند شیرینی های خشک مجلسی و همچنین کوکی های رژیمی خانگی که دارای رسپی خاص و فوق العاده ای هستند.

امروزه هنرمدان در صنعت شیرینی پزی سعی کرده اند که علاوه بر زیبایی و طعم فوق العاده آن به ارزش غذایی و کم کالری آن توجه کنند .هر کدام از این شیرینی ها کوکی های رژیمی عطر و طعم فوق العاده ای دارند و برای تزیین هر کدام نیز خلاقیت های زیادی خرج شده است.

که همین امر خرید کوکی ژیمی خانگی را دو چندان کرده است زیرا علاوه بر زیبایی دارای کالری کم نیز می باشند و ورزشکاران و یا افراد دیابتی به راحتی می توانند از این نوع شییرینی ها میل کنند، بدون آنکه نگران افزایش وزن و یا بالا رفتن قند خون باشند.

تحولات شیرینی پزی در جهان

قدمت شیرینی پزی جهان

تاریخچه شیرینی پزی در دنیا

اگر بخواهیم تاریخچه هنر شیرینی پزی را مورد بررسی قرار دهیم جالب است بدانی که طبق تحقیقاتی که در این باره شده است کشورهای زیادی در این امر پیشرو بودند و پس از ان با پیشرفت علم و دانش بشر این صنعت نیز رونق پیدا کرد که در سایت thelittlecakeparlour.co.uk به این موضوع اشاره کرده است:

The history of confectionery is very long. Sweets first appeared in Ancient Egypt, Ancient Greece and the Middle East, and then in Italy, quickly spreading around the world due to their unsurpassed taste.The first to enjoy the taste of candy were the ancient Greeks and Egyptians. The very first candies are considered to be those of Ancient Greece, which were made from honey and a variety of fruits. In Egypt, dates were the main component of these sweets.

The confectionery art itself emerged and developed in Venice, Italy, only with the advent of sugar in the late 15th and early 16th centuries. Until then, sweets in Europe were bought from the Arabs, the oldest confectioners in the world, who had known sugar since 850. It is no coincidence that the world’s most diverse sweets are still made in the East, in Arab countries and Iran. At a time when confectionery was developing in Europe in the direction of cakes and cookies, the Arabs were the first to notice that cooking or melting sugar opens up great opportunities for making a variety of sweet, dessert, confectionery and dishes

تاریخچهٔ شیرینی‌سازی بسیار طولانی است. شیرینی‌ها نخستین بار در مصر باستان، یونان باستان و خاورمیانه پدیدار شدند و سپس در ایتالیا گسترش یافتند و به دلیل طعم بی‌نظیرشان به‌سرعت در سراسر جهان رواج پیدا کردند.اولین کسانی که از طعم آبنبات لذت بردند، یونانیان و مصریان باستان بودند. نخستین آبنبات‌ها متعلق به یونان باستان دانسته می‌شوند که از عسل و انواع میوه‌ها ساخته می‌شدند. در مصر، خرما اصلی‌ترین مادهٔ تشکیل‌دهندهٔ این شیرینی‌ها بود.

هنر شیرینی‌سازی در ونیز ایتالیا و تنها با ورود شکر در اواخر قرن پانزدهم و اوایل قرن شانزدهم به وجود آمد و رشد کرد. تا پیش از آن، شیرینی‌ها در اروپا از اعراب خریداری می‌شد، زیرا کهن‌ترین شیرینی‌پزان جهان اعراب بودند که از سال ۸۵۰ میلادی شکر را می‌شناختند. تصادفی نیست که هنوز هم متنوع‌ترین شیرینی‌های جهان در شرق، در کشورهای عربی و ایران ساخته می‌شوند. در زمانی که شیرینی‌پزی در اروپا در جهت کیک‌ها و بیسکویت‌ها رشد می‌کرد، اعراب نخستین کسانی بودند که دریافتند پختن یا ذوب کردن شکر، فرصت‌های گسترده‌ای برای تهیهٔ انواع شیرینی‌ها، دسرها و خوراکی‌های قندی فراهم می‌کند.

بعد از آشنایی بشر با صنعت شیرینی پزی در قرون وسطی در رم باستان برای، رومیان برای تهیه شیرینی از تخم مرغ و همچنین مغزیجات چرخ شده استفاده می شد. روش های جدید پخت بیسکویت نیز در قرن هجدهم و نوزدهم میلادی نیز روی کار آمد.

با توجه به امکانات آن روزها، نان و شیرینی در تنور پخته می شد. زمانی که تنور به خوبی گرم میشد مواد آماده شده نان و شیرینی در تنور داغ قرار می گرفت و بدین شکل نان و شیرینی های متنوع پخته می شد. رنگ و لعاب هایی شیرینی هایی که بدین شکل تهیه می شد بسیار جذاب و دلربا بود.

در قرن نوزدهم نیز اروپایی ها با استفاده از شکر اولین کوکی ها که نوعی بیسکویت بودند را در آن زمان برای اولین بار درست کردند. در قرن نوزدهم نیز با استفاده از مواد اولیه ای همچون آرد، شیر، تخم مرغ پنکیک های خوشمزه ای پخت می شد که از آنها در جشن ها و مهمانی ها استفاده می شد.

روش های جدید در شیرینی پزی در قرن 19 میلادی

شیرینی پزی بعد از انقلاب صنعتی

با توجه به تحولات انقلاب صنعتی در قرن 19 شیرینی های خوشمزه و جذابی همچون انواع کیک ها، بیسکویت ها و شیرینی ها در رنگ و طرح های متنوع شروع شد. در این برهه از تاریخ کیک ها و دونات های خوشمزه ای نیز تهیه می شد. از آنجا که حجم انبوهی از شیرینی ها در این دوره پخته می شد اکثر مردم در این زمان علاقه زیادی به مصرف شیرینی ها و بیسکویت ها نشان می دادند تا حدی که در میان وعده ها نیز شیرینی زیاد مصرف می شد.

در قرن چهاردهم میلادی در کشور ایتالیا نیز رسپی های جذاب برای تهیه بیسکویت ها، کوکی ها و دیگر اقسام شیرینی وارد کار شد. جالب است بدانید که معروف ترین شیرینی پزی های دنیا اغلب فرانسوی ها بودند. طبق بررسی هایی که باستان شناسان در این رابطه داشتند، در گذشته محصولات قنادی اغلب روی هیزم و در تنور پخته می شد.

در گذشته برای پف کردن کیک از تخم مرغ استفاده می شد اما این روزها بیکینگ پودر نیز وارد دنیای شیرینی پزی شده و در تهیه شیرینی از آن به منظور پف کردن کیک استفاده می شود.

تاریخ هنر شیرینی پزی در ایران

هنر شیرینی پزی در ایران نیز قدمت طولانی دارد و در ایران باستان کیک هایی به نام لاویش پخت میشد این شیرینی جزء اولین شیرینی های بو که در کشورمان ایران در آن زمان تهیه می شد.

این نوع شیرینی در قرن 7 در میان درباریان و مردم محبوبیت زیادی داشت. با گذشت زمان شیرینی های دیگری همچون کیک های خشک، کوکی ها و شیرینی های فینگر فودی نیز تهیه می شود. در پخت این شیرینی ها از شکر، تخم مرغ، کره و آرد استفاده می شد.

هرکدام از این شیرینی ها به قدری خوشمزه بودند که با شیرینی های سراسر دنیا در آن زمان برابری می کردند. غله جو در دوران هخامنشیان به عنوان مهمترین و پر ارزش ترین مواد غذایی در تهیه شیرینی به کار می رفت.

از آنجا که کاشت جو برعکس غله گندم کاشت و برداشت راحت تری داشت به همین دلیل مردمان آن زمان برای تهیه انواع نان و شیرینی های خوشمزه از آرد جو نیم کوب شده به همراه شیر و میوه استفاده می کردند

در کتب تاریخی آمده است که شاه هخامنشی به ندیمه خود دستور می داد که اغلب از برگزاری مراسمات ابتدا نان و شیرینی های متنوعی آماده شود تا هم مراسم زیباتر به نظر برسد و هم برای پذیرایی مهمان ها به کار رود.

در این دوره شیرینی ها جایگاه ویژه ای را در بین مردم به خود اختصاص داده بودند تا حدی که شیرینی نیز مانند گوشت و نان به عنوان اقلام پرمصرف مردم به حساب می آمدند.در این زمان در تهیه شیرینی ها از شیرین کننده هایی مانند خرما، انجیر و عسل استفاده می شد.

اما به مرور زمان و با تغییر سبک زندگی ایرانیان و صنعتی‌شدن جوامع، انسان‌ها به سمت استفاده از مواد و شیرین‌کننده‌های طبیعی گرایش پیدا کردند؛ موادی که هم ارزش غذایی بالاتری دارند و هم کالری کمتری.

در واقع، آن‌ها به جای شیرینی‌های پرکالری، شیرینی‌های رژیمی را در چرخهٔ غذایی خود قرار دادند؛ به‌ویژه در جشن‌ها و میهمانی‌ها، زیرا در فرهنگ ایرانی شیرینی اغلب به‌عنوان دسری برای بعد از غذا سرو می‌شود. همین موضوع باعث شد خرید شیرینی‌های رژیمی بهترین انتخاب برای لذت بردن از یک شیرینی خوشمزه پس از صرف غذا باشد.

شیرینی پزی در مناطق مختلف ایران

شیرینی پزی در فرهنگ ایرانی

معرفی شیرینی‌های سنتی و قدیمی مناطق مختلف ایران

در فرهنگ ایرانی هنر شیرینی پزی قدمت دیرینه ای دارد و در مراسم های ختم، مهمانی ها، جشن های عروسی ها و همچنین دورهمی های دوستانه و خانواده از شیرینی برای پذیرایی در کنار چای و قهوه استفاده می شد.

در هر منطقه از کشورمان ایران، شیرینی های خوشمزه ای پخته می شود که خاص همان منطقه و دستور پخت خاص خود را دارد و افراد به عنوان سوغات آن را برای عزیزان خود به همراه می برند. از جمله شیرینی های سنتی و قدیمی می توان به شیرینی قرابیه بادامی تبریزی اشاره کرد که شهرتش در تبریز و مناطق شمال غربی ایران زبانزد است. در ادامه به اختصار به چند نوع از شیرینی های محلی کشورمان می پردازیم.

استان/شهر شیرینی‌های محلی
خوزستان کلیجه، لوز کنجدی، رنگینک
یزد حاجی بادام، پشمک یزدی، باقلوا، کیک یزدی
کرمانشاه نان خرمایی، نان برنجی، شیرینی کاک
قم سوهان قم
رشت کلوچه فومن، شیرینی کاکا کدو حلوایی، رشته خوشکار، نان پنجره‌ای
اصفهان گز اصفهان
شیراز نان برنجی، نان قندی، ترحلوا، یوخه، مسقطی، راحت‌الحلقوم
ارومیه حلوا، نقل بیدمشکی
خراسان شیرینی زنجبیلی
انواع شیرینی و سوغات خوزستان

شیرینی پزی در خوزستان

خوزستان

درخوزستان انواع کلوچه سنتی تهیه می شود، مانند کلیجه و لوز کنجدی که در تهیه این شیرینی فوق العاده مواد اولیه ای همچون آرد، شکر، شیر، خرما و کنجد استفاده می شود. رنگینگ نیز از دیگر شیرینی های خوشمزه این منطقه است.

یزد

یزد نیز یکی از شهرهای کهن و سنتی ایران است که شیرینی های سنتی همچون حاجی بادام، پشمک یزدی و باقلوا و کیک یزدی تهیه می شود. همه این شیرینی های خوشمزه جزء سوغاتی های پرطرفدار شهر یزد هستند.

کرمانشاه

در کرمانشاه نیز شیرینی های متنوعی همچون نان خرمایی، نان برنجی و شیرینی کاک تهیه می شود. همه این شیرینی ها عطر و طعم فوق العاده ای دارند و قدمت هر کدام نیز به حدود 200 سال پیش برمی گردد.

سوهان قم یک شیرینی قدیمی

سوهان شیرینی معروف دنیا

قم

حتما نام شیرینی سوهان قم را شنیده اید، این شیرینی یکی از شیرینی ها معروف دنیا است که در قم تهیه می شود.در زمان قاجار این شیرینی به نام سوهان قم نامگذاری شد. در تهیه این شیرینی از موادی همچون روغن حیوانی، آرد جوانه گندم، شکر و زعفران استفاده می شود.

رشت

در شهر رشت نیز می توان به شیرینی های خوشمزه ای همچون کلوچه فومن، شیرینی کاکا کدو حلوایی، رشته خوشکار و نان پنجره ای اشاره کرد.

اصفهان

گز اصفهان نیز یکی از شیرینی های معروف شهر اصفهان است. در تهیه این شیرینی نیز مغزهای مختلفی به همراه آرد مورد استفاده قرار می گیرد. شاید برایتان دانستن این موضوع جالب باشد که تاریخچه پخت شیرینی گز به استان چهارمحال بختیاری برمی گردد. قدمت پخت این شیرینی به حدود 450 سال پیش برمی گردد.

شیرینی پزی در شیراز

انواع شیرینی سنتی در شیراز

شیراز

شیراز نیز به شیرینی هایی همچون نان برنجی، نان قندی، ترحلوا، یوخه و مسقطی مشهور است. راحت الحلقوم نیز یکی از شیرینی ها پرطرفدار است که در زمره شیرینی های سنتی و قدیمی قرار دارد و دستور پخت پیچیده ای ندارد.

ارومیه

در شهر ارومیه نیز حلوا و نقل های بیدمشکی تهیه می شود که در پخت آن مغزها و چاشنی های معطری به کار می رود.

خراسان

شیرینی زنجبیلی نیز یکی از شیرینی های معروف استان خراسان است. هرکدام از این شیرینی ها علاوه بر اینکه ظاهر زیبا و جذابی دارند از عطر و طعم فوق العاده ای نیز برخوردار هستند.

سخن پایانی

شیرینی پزی یکی از هنرهای جذاب و شیرین است که همراه با آن کمی خلاقیت نیز می تواند چاشنی کار شود. شیرینی پزی قدمت طولانی دارد و از گذشته تا به الان این هنر در میان مردم کشورمان رواج دارد. این هنر تنها مختص خانم ها نیست بلکه اکثر اقایان نیز به این هنر علاقمند هستند و در این حرفه فعالیت می کنند.

هنر شیرینی پزی در واقع با کمی خلاقیت همراه است. خلاقیت در کنار پخت شیرینی منجر به پخت یک شیرینی با طعم فوق العاده می شود. هنر شیرینی پزی در ایران نیز قدمت طولانی دارد و در ایران باستان کیک هایی به نام لاویش پخت می شد.این شیرینی جزء اولین شیرینی های بود که در کشورمان ایران در آن زمان تهیه می شد.

طبق بررسی هایی که باستان شناسان در این رابطه داشتند، در گذشته محصولات قنادی اغلب روی هیزم و در تنور پخته می شد. در گذشته برای پف کردن کیک از تخم مرغ استفاده می شد اما این روزها بیکینگ پودر نیز وارد دنیای شیرینی پزی شده و در تهیه شیرینی از آن به منظور پف کردن کیک استفاده می شود.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *